Ο Ιεροφάντης

Περιγραφή της Κάρτας Οι κάρτες που εξετάσαμε μέχρι τώρα απεικονίζουν πάντα μια μόνο, αρχετυπική, φιγούρα. Τώρα στην κάρτα νούμερο πέντε (V) αυτό αλλάζει αφού εκτός από τον Ιεροφάντη που δεσπόζει στο κέντρο της κάρτας βλέπουμε και δύο φιγούρες με γυρισμένη την πλάτη που γονατίζουν μπροστά του. Οι δύο αυτές φιγούρες είναι αισθητά μικρότερες σε σχέση με τον Ιεροφάντη, οπότε θα λέγαμε είναι η πρώτη φορά που συναντάμε πρόσωπα σε ανθρώπινη διάσταση. Και οι δύο φοράνε άμφια και έχουν ξυρισμένο το μέσο του κεφαλιού, το σημείο απ’ όπου στις ανατολικές παραδόσεις θεωρείται ότι γίνεται η επικοινωνία με το πνεύμα. Οι κληρικοί είναι δύο, συμβολίζοντας την δυαδικότητα του κόσμου μας η οποία μόλις έχει αρχίσει να συνειδητοποιείται. Ο κληρικός στα δεξιά έχει λευκά κρίνα στον χιτώνα του, σύμβολο της αγνότητας, ενώ ο κληρικός στα αριστερά έχει κόκκινα ρόδα, σύμβολο του πάθους. Ο Ιεροφάντης φοράει τριπλό στέμμα και κρατάει μία ράβδο που καταλήγει σε τριπλό σταυρό. Θέλει έτσι να μας θυμίσει την εξουσία του πάνω στους τρεις κόσμους, του σώματος, του πνεύματος και της ψυχής. Κρατάει την ράβδο με το αριστερό χέρι για να δείξει ότι κυβερνάει με την καρδιά κι όχι με το μυαλό. Με το δεξί χέρι σχηματίζει την εκκλησιαστική χειρονομία της ευλογίας με τα δύο δάχτυλα σηκωμένα και τα τρία κλειστά ώστε να ξεχωρίσει το εκδηλωμένο από το κρυμμένο μέρος του δόγματος και να μας τονίσει ότι η Αγία Τριάδα είναι ένα μυστήριο που δεν μπορεί να γίνει φανερό στις εξωτερικές αισθήσεις του ανθρώπου. Ο Ιεροφάντης στέκεται ανάμεσα σε δύο στήλες όπως έκανε και η Αρχιέρεια μόνο που τώρα δεν υπάρχει κανένα πέπλο που να κρύβει την είσοδο και τα δύο χρυσά κλειδιά βρίσκονται μπροστά στους δύο κληρικούς άμεσα διαθέσιμα σε όποιον τα ζητήσει. Τα μυστήρια φαίνεται ότι λιγοστεύουν όχι επειδή τα λύσαμε αλλά επειδή καθώς προχωράμε στις κάρτες του Ταρό μπαίνουμε όλο και σε πιο ανθρώπινες, απλές διαστάσεις. Ο Ιεροφάντης εκπροσωπεί το εξωτερικό ορθόδοξο δόγμα. Όποιος τον ακολουθήσει θα πάρει απαντήσεις σε πολλά ερωτήματα του αλλά πιθανότατα δεν θα αποκτήσει πρόσβαση στον κόσμο του ασυνειδήτου που εκπροσωπεί η Αρχιέρεια. Η κάρτα αυτή σε παλιότερα Ταρό ονομαζόταν «Πάπας» με άμεση αναφορά στη ρωμαιοκαθολική εκκλησία. Η ονομασία Ιεροφάντης από το διάσημο Ταρό του Waite που διαλέξαμε είναι περισσότερο γενική και παρμένη από τον ιερέα των αρχαίων μυστήριων. Όπως και να ονομάζεται είναι εκπρόσωπος του Θεού στον κόσμο μας και σαν τέτοιος οφείλει να ενώνει την αρσενική με την θηλυκή ενέργεια. Αυτό γίνεται φανερό στην κάρτα αφού το πρόσωπο του Ιεροφάντη είναι περισσότερο θηλυκό παρά αρσενικό κάνοντας την φιγούρα ουσιαστικά ερμαφρόδιτη. Συμβολισμός Στον αρχέγονο κόσμο που εκπροσωπεί η πρώτη τριάδα των Μεγάλων Αρκάνα: Μάγος, Αρχιέρεια, Αυτοκράτειρα, οι άνθρωποι ζούσαν σε πλήρη σύνδεση με την ενστικτώδη φύση τους, βιώνοντας την πραγματικότητα ότι αποτελούν αναπόσπαστο μέρος ενός ενιαίου συνόλου. Καθώς έχουμε μπει στην δεύτερη τριάδα που ξεκινάει με τον Αυτοκράτορα, οι άνθρωποι στο όνομα του πολιτισμού χάνουν την επαφή με τη φύση και σταματάνε να ακούν τη φωνή του ασυνειδήτου τους που εκφράζεται μέσα από όνειρα και οράματα. Έτσι με την ενέργεια του Αυτοκράτορα χτίζουμε οργανωμένες κοινωνίες και χαράζουμε σύνορα που μας δίνουν προστασία αλλά παράλληλα μας απομονώνουν. Στο εσωτερικό τοπίο επίσης το εγώ ισχυροποιείται σε σχέση με το εμείς και ο άνθρωπος παύει να έχει την εμπειρία του εσωτερικού του πνεύματος. Τότε αναζητά την αλήθεια και εξαρτάται όλο και περισσότερο από εξωτερικά δόγματα που δεν είναι παρά αποκρυστάλλωση της εμπειρίας άλλων. Έτσι δημιουργήθηκαν οι θρησκείες με τους ιερείς τους που καλούνται να δώσουν απαντήσεις στα αιώνια ερωτήματα του ανθρώπου και να καλύψουν την έμφυτη ανάγκη του για μια πορεία πέρα από την πεζή πραγματικότητα. Όπως και ο Μάγος, ο Ιεροφάντης συνδέει τον εσωτερικό με τον εξωτερικό κόσμο αλλά αυτός έχει αυστηρά καθορισμένο τελετουργικό και δοκιμασμένες πρακτικές. Αντίθετα με την Αρχιέρεια που έχει οδηγό την διαίσθηση, ο Ιεροφάντης έχει σχηματοποιημένες ιδέες και φανερά εκφρασμένο δόγμα. Τέλος αντίθετα με τον Αυτοκράτορα που ασχολείται με τον φυσικό κόσμο της υλικής πραγματικότητας και εκπροσωπεί τον νόμο του κράτους, ο Ιεροφάντης διεκδικεί την ευθύνη για την πνευματική μας ανάπτυξη και ερμηνεύει τον νόμο του Θεού. Έτσι ουσιαστικά αποτελεί την συμπληρωματική, ως προς τον Αυτοκράτορα, εξουσία πάνω στην ανθρωπότητα και καθοριστικό παράγοντα στη συνοχή και καλή λειτουργία μιας οργανωμένης κοινωνίας. Ενώ στην προηγούμενη κάρτα ο Αυτοκράτορας κοίταζε τους μακρινούς ορίζοντες της αυτοκρατορίας του, ο Ιεροφάντης στρέφει το βλέμμα του στους δύο κληρικούς που γονατίζουν μπροστά του. Έτσι είναι η πρώτη φορά που μία αρχετυπική φιγούρα του Ταρό επικοινωνεί άμεσα με την ανθρώπινη φύση, ένα σημαντικό βήμα στην ανάπτυξη της ανθρώπινης συνειδητότητας. Σε όλες τις προηγούμενες κάρτες δεν υπήρχε θέση για την ανθρώπινη παρουσία αφού η ενέργεια των συγκεκριμένων αρχετύπων είναι τόσο ισχυρή που μας κυβερνάει χωρίς να μπορούμε να αρθρώσουμε κάποια αμφιβολία ή έστω ερώτηση. Βεβαία ακόμα και στην κάρτα του Ιεροφάντη η εκπρόσωποι της ανθρωπότητας στέκονται γονατιστοί και φαίνονται μικροσκοπικοί και αδύναμοι μπροστά του. Είναι φανερό ότι ακόμα δεν έχουν το κουράγιο να σταθούν στα πόδια τους αλλά τουλάχιστον τον έχουν προσεγγίσει για να του θέσουν τις ερωτήσεις τους και να ζητήσουν συμβουλή. Επίσης έχουν στραμμένες τις πλάτες τους σ’ εμάς και δεν αντικρίζουν ο ένας τον άλλον. Παρόλο που έχουν αρχίσει να συνειδητοποιούν την αντίθετη φύση τους δεν είναι σε θέση να την εκφράσουν ανοιχτά και περιμένουν από τον Ιεροφάντη καθοδήγηση. Πάντως οι κληρικοί παίρνουν την πρώτη μύηση και το ταξίδι της ανθρωπότητας μόλις αρχίζει. Στις επόμενες κάρτες θα δούμε την πορεία του. Ο Ιεροφάντης είναι η κάρτα νούμερο πέντε (V) του Ταρό. Φυσικά αυτό δεν είναι τυχαίο. Το πέντε είναι ο αριθμός της ανθρωπότητας αφού ο άνθρωπος έχει πέντε αισθήσεις όπως επίσης πέντε δάχτυλα σε κάθε χέρι και πόδι. Τα τέσσερα στοιχεία του υλικού κόσμου, που είδαμε στην προηγούμενη κάρτα του Αυτοκράτορα, είναι κοινά για τους ανθρώπους όπως και για τα ζώα. Το πέντε όμως περιέχει και το πέμπτο στοιχείο που διαπερνά όλα τα άλλα και είναι χαρακτηριστικό μόνο του ανθρώπου. Αυτό το στοιχείο μπορεί να ονομαστεί αιθέρας, πνεύμα ή όπως αλλιώς θέλουμε, σε κάθε περίπτωση όμως συμβολίζει την προσπάθεια του ανθρώπου να ενωθεί με το θείο που τον ξεχωρίζει από τα άλλα δημιουργήματα του κόσμου αυτού. Ας θυμηθούμε εδώ το χαρακτηριστικό σχέδιο του Leonardo Da Vinci όπου ο άνθρωπος με απλωμένα χέρια και πόδια σχηματίζει ένα πεντάκτινο αστέρι έχοντας το κεφάλι του στην κορυφή. Όπως έχουμε πει ο Ιεροφάντης είναι εκπρόσωπος ενός δόγματος και μιας παράδοσης δοκιμασμένης στην κοινωνία. Έτσι από τη φύση του οφείλει να είναι δογματικός κάτι που ίσως δεν τον καθιστά ιδιαίτερα δημοφιλή στην εποχή μας αφού συνήθως δεν μας αρέσει να έχουμε κάποιον να μας λέει τι να κάνουμε ή τι να σκεφτόμαστε. Ωστόσο ας μην βιαστούμε να απορρίψουμε την σημασία του. Κατ’ αρχήν η εσωτερική αναζήτηση του Θεού μέσα μας είναι ένα πολύ δύσκολο μονοπάτι που λίγοι είναι πραγματικά διατεθειμένοι να πάρουν και πάντως κανείς δεν μπορεί να το πάρει χωρίς κάποιον οδηγό να του δείχνει το δρόμο. Επίσης μια θρησκεία ή γενικότερα ένα δόγμα μπορεί να αποτελέσει κάτι σαν γενική εκπαίδευση, μια στερεή βάση δηλαδή απ’ όπου θα ξεκινήσει η προσωπική ανάπτυξη του ανθρώπου. Το να αρνηθούμε μια θρησκεία ή μια παράδοση ίσως φαίνεται αρχικά ότι μας ανοίγει άπειρες καινούργιες δυνατότητες. Ωστόσο θα πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι αυτό είναι ένα πνευματικό μονοπάτι που κάποιοι στο παρελθόν το πήραν, έφτασαν στη φώτιση και κατέγραψαν την πορεία τους με τη μορφή του δόγματος για να δείξουν τον δρόμο και σε εμάς. Αυτοί οι πνευματικοί αναζητητές είναι γνωστοί σαν άγιοι, σοφοί, προφήτες, γκούρου κλπ. Εμείς φυσικά έχουμε όλη την ελεύθερη βούληση να απορρίψουμε τον δρόμο που μας δείχνουν και να προσπαθήσουμε να χαράξουμε τη δική μας πορεία. Αλλά δυστυχώς σε μια τέτοια περίπτωση το πιθανότερο είναι ότι δεν θα οδηγηθούμε πουθενά, όπως ένα ρυάκι που αποχωρίζεται από τον κύριο ποταμό και δεν καταφέρνει ποτέ να φτάσει στη θάλασσα. Φυσικά και ο Ιεροφάντης έχει την σκοτεινή πλευρά του. Όντας ο εκπρόσωπος του δόγματος απαιτεί υπακοή από τους πιστούς του κάτι που τελικά οδηγεί στην αυστηρότητα, τον δογματισμό και τελικά τον φανατισμό. Η ιστορία μας είναι γεμάτη από πολέμους και σφαγές που έγιναν στο όνομα της πίστης. Είναι τότε που το πεντάκτινο αστέρι γυρνάει με το κεφάλι προς τα κάτω και η χειρονομία της ευλογίας σχηματίζει τη σκιά του διαβόλου με τα δύο σηκωμένα δάχτυλα να είναι τα κέρατα του. Καθόλου τυχαία βέβαια η συμμετρική κάρτα του Ιεροφάντη στο δεύτερο μισό των μεγάλων αρκάνα είναι αυτή του Διαβόλου (XV). Στο Καββαλιστικό Δέντρο της Ζωής ο Ιεροφάντης συνδέει τη δεύτερη σφαίρα της Σοφίας (Chokman) με την τέταρτη του Ελέους (Chesed). Έτσι είναι η τελευταία εκπόρευση από την σφαίρα της θείας Σοφίας και η δεύτερη φορά μετά τον Αυτοκράτορα που από τον κόσμο της Σοφίας διασχίζουμε την άβυσσο της γνώσης για να φτάσουμε στο συνειδητό επίπεδο του ανθρώπου. Η σφαίρα του Ελέους είναι η πρώτη που συναντάμε στο επίπεδο αυτό καθώς κατεβαίνουμε ή αντίστοιχα είναι η τελευταία καθώς ανεβαίνουμε. Έτσι είναι η περιοχή των ανθρώπων που έχουν ολοκληρώσει την ανάπτυξη τους αλλά συνεχίζουν να βρίσκονται στο ανθρώπινο επίπεδο όχι για κάποιο προσωπικό όφελος αλλά για να βοηθήσουν και τους συνανθρώπους τους να αναπτυχθούν. Τα χαρακτηριστικά τους φυσικά θα πρέπει να είναι η προσφορά, γενναιοδωρία, συμπόνια και πίστη. Ο Ιεροφάντης είναι ο σύνδεσμός μεταξύ των εκλεκτών αυτών ανθρώπων και του θείου. Ερμηνεία Απ΄όσα έχουμε αναπτύξει παραπάνω είναι φανερό ότι αν συναντήσουμε την κάρτα του Ιεροφάντη σε όρθια θέση θα είναι για να μας δείξει κάποιον εκπρόσωπο της παράδοσης, έναν δάσκαλο που θέλει να μας δείξει τον δρόμο ή γενικότερα μια διδασκαλία, θρησκεία κλπ. Σε κάθε περίπτωση ζητείται από εμάς η υπακοή σε αυτό που αποτελεί δοκιμασμένη πρακτική και σε αντάλλαγμα κάποιος άλλος αναλαμβάνει την ευθύνη της πνευματικής μας ανάπτυξης. Είναι προστατευτική κάρτα εφ’ όσον είμαστε διατεθειμένοι να υπακούσουμε στους κανόνες του. Αντίθετα όταν η κάρτα εμφανίζεται ανάποδα δεν έχουμε καμιά πρόθεση να ακολουθήσουμε την πεπατημένη και αναζητάμε καινούργιους δρόμους πέρα από τα καθιερωμένα. Οι δυνατότητες είναι πολλές αλλά όπως αναφέρθηκε παραπάνω πολλές είναι και οι πιθανότητες να χάσουμε τον δρόμο μας και να μην οδηγηθούμε πουθενά. Οι πρωτότυπες ιδέες μάς γεμίζουν με ενθουσιασμό το τελικό αποτέλεσμα όμως ίσως να είναι απλά η σύγχυση. Μπορεί να μην είμαστε έτοιμοι να ακολουθήσουμε ένα πνευματικό μονοπάτι και πρέπει να ξαναγυρίσουμε στον Αυτοκράτορα ώστε να ξαναποκτήσουμε την σταθερότητα στον υλικό μας κόσμο. Δημήτρης Αντωνιάδης Σεπτέμβριος 2005 Αρχική Σελίδα | Αστρολογία | Σύμβολα Sabian | Ταρό | Συχνές Ερωτήσεις | Χρήσιμα Links | Επικοινωνία |